Stanisław Ignacy Witkiewicz | <i>PORTRET KOBIETY, 10 IX 1935</i> | węgiel, pastel, papier beżowy | 63 x 47.6 cm więcej zdjęć

Dodatkowe zdjęcia:

  • Tytuł:   PORTRET KOBIETY, 10 IX 1935
  • Artysta:  Stanisław Ignacy Witkiewicz
  • Wymiary :  63 x 47.6 cm
  • Technika:  węgiel, pastel, papier beżowy
  • Wywoławcza: 8 800 USD 
  • zobacz wyniki aukcji tego obiektu
  • Informacje dodatkowe:  

    węgiel i pastel na papierze beżowym (pierwotnie bordowym) z filigranem TIZIAN
    sygn. l.d: 1935 10/IX | Witkacy | (T.Bs) | NΠ NP | NΠ Π 21 + | herb
     
    Stanisław Ignacy Witkiewicz, znany także pod pseudonimem Witkacy, odznaczał się dużym talentem do portretowania, co wykorzystał zakładając w roku 1925 jednoosobową Firmę Portretową. Firma wykonywała portrety węglem i barwnymi pastelami w pięciu podstawowych typach oznaczonych literami A, B, C, D i E opisanych w Regulaminie. Według niego typ B - a tak został określony nasz obraz - to „rodzaj charakterystyczny, jednak bez cienia karykatury […] z pewnym podcięciem cech charakterystycznych, co nie wyklucza ‘ładności’ w portretach kobiecych. Stosunek do modela obiektywny.“ Wykonanie takiego portretu kosztowało 250 zł; w latach trzydziestych XX w. była to równowartość przeciętnej miesięcznej pensji, np. nauczycielskiej.
    Typ portretu klient uzgadniał z artystą przed rozpoczęciem przezeń pracy; jednak niekiedy w trakcie seansu dochodziło do pewnych modyfikacji, co Witkacy skrupulatnie zaznaczał w towarzyszących sygnaturze adnotacjach. Dodanie do typu portretu (T.B) literki „s“ oznaczało jego lekkie „odchylenie“ w kierunku subiektywizmu.
     
    W tym wypadku przejawia się to w nadaniu rysom modelki większej wyrazistości. Artysta uchwycił też jej napięcie widoczne w lekkim ściągnięciu ramion i wysunięciu głowy do przodu, co dodało całemu wizerunkowi ekspresji, której portrety tego typu na ogół nie mają. Modelka z konsternacją obserwuje coś, co znajduje się po jej prawej stronie, dzięki czemu portret zawiera element dramatycznej narracji. Adnotacja „NP“ informuje, że w trakcie wykonywania portretu artysta nie palił papierosów, a powtarzający się trzykrotnie skrót „NΠ“ z liczbą 21 oznacza, że nie pił alkoholu przez 21 dni, co pokrywa się z analogicznymi uwagami na innych portretach wykonanych jesienią 1935 r. (na początku października Witkacy nadal zachowywał abstynencję, a liczba jej dni wynosiła 46). Skrót „herb“ oznacza, że w trakcie portretowania artystę poczęstowano herbatą.
     
    Portret nie był dotąd publikowany, nie ma jednak wątpliwości, że jest to oryginalne dzieło Witkacego, typowe dla jego twórczości z połowy lat trzydziestych XX w.
    dr Anna Żakiewicz

     
    historyk sztuki, witkacolog; bioinfo: www.witkacy.hg.pl 
Stanisław Ignacy Witkiewicz (1885 - 1939)

Stanisław Ignacy Witkiewicz (Warszawa 1885 - Jeziory na Wołyniu 1939) uczył się w domu pod kierunkiem ojca, Stanisława Witkiewicza. W 1903 zdał maturę we Lwowie. W 1904 zaczął podróżować, m.in. do Wiednia, Włoch, Monachium, Paryża, Londynu. W latach 1904-1910 odbywał studia w ASP w Krakowie u prof. Józefa Mehoffera, przerywane okresami nauki u Władysława Ślewińskiego. W 1914 wyjechał z ekspedycją Bronisława Malinowskiego do Australii, stamtąd zaś wprost do Petersburga, gdzie po wybuchu I wojny światowej zaciągnął się do wojska rosyjskiego. W Rosji był świadkiem rewolucji bolszewickiej.  Po powrocie do kraju w 1918 został członkiem grupy „Formiści", z którą wystawiał w latach 1918-1922. W malarstwie tego okresu był najbliższy wcielenia w życie własnej teorii Czystej Formy, sformułowanej w czasie wojny (stosowała się ona również do dramatu). Obok Leona Chwistka był głównym teoretykiem ugrupowania. Po 1924 działał jako jednoosobowa „Firma Portretowa S. I. Witkiewicz’’ wykonująca portrety na zamówienie. Jednocześnie kontynuował twórczość literacką (dramaty, powieści) i filozoficzną, przede wszystkim zaś uprawiał spajającą wszystkie formy jego aktywności, docenioną dopiero u schyłku XX wieku „sztukę życia’’. Popełnił samobójstwo na początku II wojny światowej, nazajutrz po agresji sowieckiej na Polskę.
NOTOWANIA AUKCYJNE
Data aukcjiNr kat WywoławczaUzyskanazmień:
16 10 201667~ 8 800 USD 8 800 USD  N/A   USD   PLN